Her yıl 12 Ağustos'ta kutlanmakta olan "Dünya Fil Günü", dünyanın en büyük kara memelisi olan fillerin karşılaştığı tehlikelere dikkat çekmeyi ve doğal yaşam alanlarının korunması ile yasa dışı fildişi ticaretinin durdurulması için farkındalık yaratmayı hedeflemektedir.
Bu özel gün, ilk olarak 12 Ağustos 2012'de Kanadalı film yapımcısı Patricia Sims ve Tayland merkezli "Elephant Reintroduction Foundation" tarafından başlatılmış, zamanla 100'ü aşkın yaban hayatı kuruluşunun destek verdiği küresel bir harekete dönüşmüştür.
Bu yılın Dünya Fil Günü teması "Fillerin geleceği için küresel dayanışma" olarak seçilmiştir.
Bu tema çerçevesinde, ülkelerin, yerel toplulukların ve kuruluşların filleri korumak için ortak çalışmasının önemi vurgulanmakta, kaçak avcılık ve habitat kaybı gibi tehditlere karşı daha etkin önlemler alınması çağrısında bulunulmaktadır. Fillerin doğadaki önemli rolü nedeniyle bilim insanları onları "ekosistem mühendisleri" olarak tanımlamaktadır.
Filler uzun mesafeler kat ederek yedikleri bitkilerin tohumlarını dışkıları aracılığıyla yaymakta, böylece orman ve bitki örtüsünün yenilenmesine katkı sağlamaktadır.
Yoğun bitki örtüsü ve ağaçlar arasında açtıkları yollar, güneş ışığının orman zeminine ulaşmasına imkan vererek diğer bitki ve hayvanların yaşam alanları oluşturmaktadır.
Filler, aynı zamanda kurak dönemlerde su aramak için açtıkları çukurlarla başka hayvanların da yararlanabileceği su kaynakları yaratmaktadır.
Bu sebeplerle, bilim insanları fil popülasyonlarının yok olmasının bitki yayılımından diğer hayvanların yaşam alanlarına kadar ekosistemi pek çok açıdan etkileyebileceğini belirtmektedir.
Uluslararası Doğayı Koruma Birliği (IUCN), var olan üç fil türünü Afrika orman fili, Afrika savan fili ve Asya fili olarak sınıflandırmaktadır.
IUCN'nin Kırmızı Listesi, Afrika orman filini "kritik tehlikede", Afrika savan fili ile Asya filini ise "tehlikede" kategorisinde değerlendirmektedir. Geçmişte milyonlarca filin yaşadığı Afrika ve Asya'da, günümüzde Afrika fillerinin sayısının yaklaşık 400 bin, Asya fillerinin ise yaklaşık 40 bin olduğu tahmin edilmektedir.
Fillerin karşı karşıya kaldığı en büyük tehditlerden biri fildişi için yapılan kaçak avcılıktır.
Fillerin dişleri, hem beslenmeleri hem de korunmaları için önemlidir ancak yasa dışı fildişi ticareti nedeniyle avcıların hedefi olmaktadırlar.
Afrika'da her gün fildişi, et ve diğer vücut parçaları için yaklaşık 100 filin avlandığı, bunun yılda 35 binden fazla filin kaybına neden olduğu tahmin edilmektedir. Bu kayıplar, fillerin doğal üreme hızını aşarak popülasyonların yenilenmesini zorlaştırmaktadır.
Kaçak avcılıkla mücadelede, ABD 2016'da fildişi ticaretine büyük ölçüde yasak getirirken, Çin de 2017 sonunda ülke içindeki fildişi pazarını kapatmıştır.
Ormansızlaşma, tarım alanlarının genişlemesi ve altyapı projeleri nedeniyle doğal yaşam alanlarının daralması, fil popülasyonlarına olan baskıyı artırmaktadır. İnsan yerleşim alanlarının fillerin yaşam alanlarına yayılması, insan-fil çatışmalarını da beraberinde getirmektedir.
Yorumlar
Yorum yapabilmek için giriş yap veya üye ol