Trump'ın, İsrail'in Lübnan'daki Hizbullah'a karşı yürüttüğü mücadelede başarısız olduğunu dile getirip, Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara'nın adını öne çıkararak "Suriye'nin Lübnan'a müdahale edebileceği" yönündeki açıklamaları, Şam'a yeni bir görev verilip verilmeyeceği konusunu gündeme taşıdı.
Suriye Cumhurbaşkanı Şara ise Trump'ın sözlerinin yanlış anlaşıldığını belirtti ve "Suriye'nin geçmişte Lübnan'a yaptığı askeri müdahale anlayışına dönmek istemiyoruz." diyerek, Lübnan'a yönelik askeri bir müdahale planı olmadığını vurguladı.
Bölge uzmanları, ABD Başkanı Donald Trump'ın Suriye'nin Lübnan'a müdahale edeceği yönündeki açıklamalarını AA muhabirine değerlendirdi.
Lübnanlı Siyasi Analist Ahmed el-Eyyubi, Trump'ın Lübnan'da dengeli bir baskı unsuru oluşturmak istediğini ve bu nedenle Suriye'nin rolünü tartışmaya açtığını belirtti.
Trump'ın, İsrail'in Lübnan'daki saldırılarının savaş sınırlarını aştığını düşündüğünü belirten Eyyubi, Trump'ın Suriye müdahalesinin askeri bir nitelik taşıyabileceği imasında bulunduğunu, ancak aynı zamanda Lübnan'daki yasa dışı silah sorunu ile başa çıkamayan Lübnan devletine de mesaj verdiğini söyledi.
Şara'nın ise Suriye'nin Lübnan'daki rolünün askeri değil diplomatik olacağını belirttiğini ifade eden Eyyubi, Şara'nın Lübnan'a yönelik yaklaşımını egemenliğe saygı, Hizbullah ile ilişkiler ve ekonomik entegrasyon başlıkları altında şekillendirdiğini kaydetti.
Eyyubi, Şara'nın Lübnan devletinin egemenliğine vurgu yaptığını, Hizbullah'ın İran eksenli politikalarını gözden geçirmesi gerektiğini savunduğunu, ancak Lübnan'ın istikrarı için Hizbullah ile diyalog kapısını açık bıraktığını aktardı.
Şara'nın, Suudi Arabistan, Türkiye, Katar ve ABD'nin işbirliğiyle Lübnan'ın krizlerine kalıcı çözümler üretilmesini öngören bir model sunduğunu belirten Eyyubi, Türkiye'nin bu süreçte önemli bir rol oynayabileceğini söyledi.
Lübnan'ın ekonomik açıdan Suriye ile daha fazla entegrasyona ihtiyaç duyduğunu belirten Eyyubi, Cumhurbaşkanı Joseph Avn ve Başbakan Nevvaf Selam'ın, Ankara, Riyad ve Doha ile koordinasyonu artırmasının önemli olduğunu kaydetti.
Türkiye merkezli Omran Stratejik Araştırmalar Merkezi araştırmacısı Vail Ulvan, Trump'ın açıklamalarının siyasi mesaj ve baskı aracı niteliğinde olduğunu ifade etti.
Trump'ın medya aracılığıyla sık sık mesaj veren bir lider olduğunu ifade eden Ulvan, açıklamaların İsrail, Hizbullah, Lübnan hükümeti ve Suriye'ye yönelik mesajlar içerdiğini söyledi.
Ulvan, "ABD şu ana kadar Suriye'nin Lübnan'a askeri müdahalesine ilişkin resmi bir talepte bulunmadı veya ciddi bir müzakere yürütmedi." dedi ve Suriye'nin yine de önemli bir aktör olmaya devam ettiğini belirtti.
Yeni Suriye yönetiminin, bölgesel güvenlik ve istikrar denkleminde temel aktörlerden biri haline geldiğini ifade eden Ulvan, bölgesel istikrarın ABD ve onunla uyumlu hareket eden aktörlerin desteklediği bir hedef olduğunu söyledi.
Esed rejiminin devrilmesinin ardından Suriye'nin Lübnan'daki rolünün Batı'nın istikrar vizyonuyla uyumlu hale geldiğini belirten Ulvan, sınır güvenliğinin sağlanmasının öncelikler arasında olduğunu kaydetti.
Ulvan, ABD'nin ileride Suriye'den daha aktif bir rol talep edip etmeyeceğine dair, "Şu aşamada konu daha çok siyasi mesaj ve baskı aracı niteliğindedir; ancak ilerleyen dönemde daha ciddi şekilde tartışılması ihtimal dışı değildir." değerlendirmesinde bulundu.
Suriye'nin olası bir askeri müdahaleye nasıl yaklaşacağı konusunda Ulvan, Şam yönetiminin temkinli davranacağını ve böyle bir seçeneğin ancak zorunlu şartlar altında gündeme gelebileceğini belirtti.
Muhtemel bir müdahalenin sınırlı olacağını savunan Ulvan, böyle bir adımın Lübnan hükümeti ve ordusuyla tam koordinasyon içinde gerçekleşmesi gerektiğini söyledi.
Suriye'nin sadece ABD'nin desteğine dayanarak Lübnan'da askeri bir adım atmasının beklenmemesi gerektiğini vurgulayan Ulvan, belirleyici unsurun Lübnan'ın resmi kurumlarıyla sağlanacak koordinasyon olduğunu kaydetti.
Konunun bölgesel boyutuna dikkat çeken Ulvan, Suriye yönetiminin İran'ın tepkisini ve bölgede ortaya çıkabilecek güvenlik risklerini dikkate aldığını belirtti.
Suriye yönetiminin yeni çatışma alanları açmak istemediğini ifade eden Ulvan, bölgesel gerilimleri artırabilecek hassas dosyalardan uzak durmayı tercih edeceğini söyledi.
Tel Aviv Üniversitesi Rektör Yardımcısı Eyal Zisser, Trump'ın birçok konuda tutarlı olmadığını ve farklı açıklamalarda bulunduğunu ileri sürdü.
Zisser, Trump'ın "Suriye'nin Lübnan'a müdahale etmesi veya İsrail ordusunun Lübnan'da kalması" gibi birçok seçeneği ortaya attığını ve mevcut İsrail hükümetinin Trump'ın kararını beklemek zorunda kalacağını söyledi.
Zisser, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun bu durumdan memnun olmadığını, Netanyahu'nun Suriye Cumhurbaşkanı Şara'ya güvenmediğini ve Hizbullah'ın yerini almasını istemediğini kaydetti.
Trump'ın İsrail ve Netanyahu’ya yönelik eleştirilerine ilişkin Zisser, Trump'ın baskı altında olduğunu ve birçok seçeneği değerlendirdiğini, ancak bunlardan bazılarının uygulanabilir olmadığını fark etmediğini söyledi.
Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara'nın ülkesini yeniden inşa etmeye odaklandığını belirten Zisser, Suriye'nin şu anda Lübnan'a asker gönderecek durumda olmadığını ve böyle bir gelişmenin Şam yönetiminin aleyhine olacağını ifade etti.
Zisser, Suriye'nin Lübnan'da Hizbullah'a karşı rol üstlenmesinin gerçekleştirilebilir bir seçenek olmadığını belirtti.
Yorumlar
Yorum yapabilmek için giriş yap veya üye ol