Van bölgesinde, neredeyse yarım asırdır süregelen bağlama ustalığıyla üretilen el yapımı enstrümanlar, 30 yıl geçmesine rağmen işlevselliğini koruyor. Bu geleneksel enstrümanların dayanıklılığı dikkat çekiyor; uzun yıllar önce üretilen bağlamalar bile bakım amacıyla günümüzde tekrar ustanın atölyesine ulaşmaktadır.
Bağlama yapımına bu yolculuk, 1979 yılında Erzurum'da babası Aşık Dermani lakaplı İbrahim Topal'ın yanında başladı. Topal, bu mesleği 1992 yılında Van'a taşıyarak kariyerine devam etti. Babasından miras aldığı bağlama yapım tekniklerini uzun yıllardır sürdüren Topal, hem enstrüman üretimi yapıyor hem de bağlama çalarak bu mesleğin farklı boyutlarını yeni nesillere aktarıyor.
Topal'ın atölyesi, seri üretim yerine el işçiliğine ve ürün kalitesine odaklanmıştır. Bu yaklaşım sayesinde Topal, bugüne kadar çok sayıda öğrenci, usta ve çırak yetiştirdi. Çevre illerden ve ilçelerden yoğun siparişler alan Topal, ürünlerini sadece Türkiye'nin çeşitli bölgelerine değil, aynı zamanda yurt dışına da göndermektedir.
"Bizim ürettiğimiz bağlamalar 30 yıl boyunca dayanıyor," ifadelerini kullandı.
İHA muhabirine konuşan bağlama ustası Tevhid Topal, seri üretim yöntemleriyle hazırlanan bağlamaların ömürlerinin, el işçiliğiyle üretilen enstrümanlara kıyasla daha kısa olduğunu belirtti. Kendi el emeğiyle yaptığı bağlamaların yaklaşık otuz yıl dayanabildiğini belirten Topal, mesleğini hem üreterek hem de icra ettiğini aktardı. Topal, "Bu meslekte pek çok öğrenci, usta ve çırak yetiştirdik. Çevremizdeki iller ve ilçelerden gelen siparişlerimiz oldukça yoğun, ancak il dışına ve yurt dışına gönderimler de yapıyoruz. Seri üretim ürünlere genellikle 'kullan at' yaklaşımını ben büyük ölçüde ben[][]iyorum. El yapımı ürünlerin de üst kalitede seçenekleri mevcut, bunların da yaklaşık iki ila üç yıl kullanılabilir olması beklenir. Oysa biz kendi bağlamalarımızı yaklaşık otuz yıl dayanacak şekilde üretiyoruz. Bazen 30 yıl önce yaptığım bir bağlama bakım için geliyor; yani hâlâ çalınabiliyor. On beş yıl önce veya yirmi yıl önce yaptığım enstrümanlar ve bağlamalar da bakım için geri geliyor," şeklinde konuştu.
"İşimize aşkla başladık," dedi Topal.
Bağlama yapımının yanı sıra gençlerin meslek edinmesine katkıda bulunmaya da önem veren Topal, günümüz gençliğinin meslek seçimlerinde daha çok maddi kazanç odaklı olduğunu dile getirdi. Topal, gençlerin bazen kolaycılık eğiliminde olduğunu, yani önceliklerinin yalnızca parayı nereden kazanacaklarına kaydığını kabul etti. Ancak kendileri bu yaklaşımı benimsemedilerini vurguladı. "Biz bir meslek edindiğimizde başka bir şeyi aramadık. 'Daha kârlı bir iş var mı?' gibi düşüncelere bakmadık. İşimizi aşkla yaptık, çünkü başka bir alternatif düşünmedik," diye açıkladı.
Yorumlar
Yorum yapabilmek için giriş yap veya üye ol