Kayseri'de İmkansız Görülen Safrana Girişimci Başarı: Kilogram Fiyatı 900 Bin TL'ye Ulaştı

Kayseri'de yaşayan girişimci Mustafa Demir, safranı bölgede ilk kez ticari üretime başlattı. Bu yeni üretimde, ürünün kilogram fiyatı 900 bin Türk Lirası, gram fiyatı ise 900 Türk Lirası seviyesine ulaştı. Demir, daha önce açık arazilerde denemeler yapmış olmasına rağmen, iklim koşullarının olumsuz etkileri nedeniyle stratejik bir karar alarak üretimi kapalı bir alana taşıdı. Bu modelde, toplam 15 bin safran soğanı raf sistemleri içerisinde yetiştiriliyor.

Mustafa Demir, safrana olan ilgisini üniversite yıllarında yüksek lisans yaptığı dönemde okuduğu bir bilimsel makale aracılığıyla geliştirdiğini belirtti. Uzun süren araştırmalarının ardından yaklaşık üç yıl önce bu projeye adım attığını ifade etti. Demir, Kayseri bölgesinde safranın yetiştirilemeyeceği yönünde yaygın bir görüşün hüküm sürdüğünü dile getirdi. Geçmişteki Anadolu ve Kayseri kroniklerine bakarak safranın bölgede üretimine dair bazı bilgilere rastladığını aktardı. Açık alanda elde edilen verimlerin iyi olduğunu ancak iklim krizi, don olayları, aşırı sıcaklıklar ve yağış gibi çevresel faktörlerin üretimi sekteye uğrattığını belirten Demir, bu zorluklar karşısında kapalı üretim modelini tercih ettiklerini açıkladı.

Yetiştirilen 15 bin safran soğanı, yaklaşık 2 bin metrekarelik bir arazi alanına denk gelmektedir. Bu rakamlar, kapalı sistemin verimlilik potansiyelini göstermektedir. Demir, kapalı ortamın sadece iklim dalgalanmalarından korunmakla kalmadığını, aynı zamanda toprak zararlılarıyla mücadelede de önemli bir avantaj sağladığını vurguladı. Köstebek ve dana burnu gibi zararlılarla mücadelede kapalı sistemin oldukça etkili olduğunu söyledi. Ayrıca, çiçeğin filizlenme ve ışıklanma dönemlerini kontrol edebilmenin, hasat sürecini kolaylaştırdığını ve verimi artırdığını ekledi.

Demir, kapalı ortamın sağladığı kontrol mekanizmaları sayesinde, iklim kaynaklı risklerden etkilenmeyen bir üretim ortamı oluşturulduğunu ifade etti. Bu sistemde, hasat zamanlaması optimize edilebiliyor ve ürünün hasadı daha pratik hale geliyor. Demir, bu yöntemle 15 bin soğanı başarıyla yetiştirdiğini belirterek, eğer bu üretim açık alanda gerçekleşseydi, yaklaşık 2 bin metrekarelik arazi gerekecek ve bu durum yaklaşık otuz işçinin çalıştırılmasını gerektirecekti. Bu sayede işçilik maliyetini düşüren bir yapı kurmuş olunduklarını dile getirdi.

Safranın antik çağlardan beri çeşitli kullanım alanlarına sahip değerli bir bitki olduğunu belirten Demir, özellikle tıbbi ve aromatik bitkiler kategorisinde yüksek ekonomik değere sahip olduğunu ifade etti. Safranın sağlık alanındaki etkilerine ilişkin değerlendirmelerinde, bitkinin antik dönemlerden günümüze şifa özellikleriyle bilindiğini ve tarih boyunca hastaların tedavisinde kullanıldığını aktardı. Birçok hastalığa etkili olduğu ve dünyanın en pahalı tıbbi ve aromatik bitkiler arasında yer aldığı bilgisini paylaştı. Kanser türleri, gözdeki sarı noktalar, şeker ve diyabet gibi rahatsızlıklara faydalı katkıları olduğunu belirten Demir, safranın en belirgin özelliğinin antidepresan ilaçlarının temel bileşenlerinden biri olması gerektiğini söyledi. Depresyon, anksiyete, kaygı bozuklukları ve hiperaktif bozukluklar gibi pek çok durumun tedavisinde safranın en etkili ilaçlardan biri olduğunu belirtti.

Türkiye'deki safran üretiminin mevcut durumunun oldukça sınırlı olduğunu vurgulayan Demir, Tarım ve Orman Bakanlığı kayıtlarına göre ülke genelinde safran yetiştiriciliğinin ortalama 100 kilogram civarında olduğunu aktardı. Kayseri'de bu üretimin ilk kez yapıldığını belirten Demir, ülkenin genelinde yaygın bir üretim alanının bulunmadığını ifade etti. Karşılaştırma yapmak gerekirse, komşu İran'da 900 ton, İspanya'da ise yılda yaklaşık 550 ton düzeyinde ciddi bir üretim gerçekleşirken, Yunanistan'da 450 ton civarında bir üretim mevcut. Türkiye'nin sadece 100 kilogram gibi çok küçük bir miktar ürettiğini ifade etti. Güncel kilogram fiyatının yaklaşık 900 bin TL, gram fiyatının ise 900 TL olduğunu belirten Demir, son dönemde yaşanan fiyat artışlarının üretimdeki işçilik ve yetiştirme koşullarının maliyetleri üzerinde etkili olduğunu kaydetti.

İlk hasadın bu yıl gerçekleştirileceğini bildiren Demir, safran soğanlarının Eylül ayının ilk haftasından itibaren raflara yerleştirilmeye başlandığını ve Ekim ayının ortalarına kadar filizlenme ve büyüme sürecinin devam edeceğini belirtti. Çiçeklenmenin Kasım ayının ortalarına kadar sürmesini öngördüklerini aktardı. Hasatın ardından soğanların tekrar dış alana çıkarılarak toprağa ekileceğini söyledi. Demir, bu safran soğanlarının gelecek yılın Haziran ayına kadar yavrulamaya devam edeceğini ve Kayseri'de ilk kez safran hasadının bu yıl yapılacağını ekledi. Hedeflerinin, Kayseri'de safran gibi yüksek katma değerli tarımsal ürünlerin yaygınlaşmasını sağlamak ve gençlerle kadın istihdamına katkıda bulunacak yeni bir tarımsal model oluşturmak olduğunu dile getirdi.

Girişimci Mustafa Demir, safranın Kayseri ve çevresinde yaygınlaşmasını sağlamayı ve gelecekte daha fazla çiftçi ile genç girişimcileri katma değerli tarımsal ürünlere yönlendirmeyi amaçladıklarını sözlerine ekledi.