TUSAŞ Motor Sanayii A.Ş. (TEI) Genel Müdürü Prof. Dr. Mahmut Faruk Akşit, ulusal ve yerli motor geliştirme faaliyetlerinde ulaşılan mevcut aşamayı değerlendirdi. Akşit, çalışmaların mevcut durumuna dair açıklamalarında, TEI-TF6000 motorunun üretimi tamamlandığında bu yılın sonunda, hatta önümüzdeki yılın başında ilk test amaçlı olarak Baykar'a teslim edilmesi hedeflendiğini belirtti. Ayrıca, TEI-TS1400 motorunun sertifikasyon işlemlerinin şu anda tamamlanma aşamasında olduğunu ifade etti. Akşit, bu motor için önümüzdeki yıl içinde Tip Sertifikası alınmasını amaçladıklarını ekledi.
Türkiye'nin havacılık motoru teknolojilerini geliştiren TEI, TEKNOFEST Güneydoğu etkinliğinde savunma sanayii sektöründeki ilgili profesyonellerle bir araya geldi. Bu platformda, TEI'ın geliştirdiği çeşitli ana projeler sergilendi. Sunulan motorlar arasında Türkiye'nin en güçlü milli turbofan motoru olan TEI-TF10000, ilk uçak motoru olarak nitelendirilen TEI-TF6000, ilk millî helikopter motoru TEI-TS1400, ilk millî turbodizel havacılık motoru TEI-PD170 ve ilk yerli helikopter motoru T700-TEI-701D gibi önemli çalışmalar tanıtıldı.
Genel Maksat Helikopteri GÖKBEY motoru çalışmalarının son aşamaya geldiğini belirten TUSAŞ Motor Sanayii A.Ş. Genel Müdürü Prof. Dr. Mahmut Faruk Akşit, TEI-TS1400 motorunun sertifikasyon sürecinin devam ettiğini dile getirdi. Akşit, uçağa entegrasyon ve uçaklarda seri kullanıma geçiş sürecinin biraz daha zaman alacağını ifade etti. Bunun temel nedeni, EASA uyumlu sertifikasyon evraklarının eksiksiz olarak tamamlanması için ek zamana ihtiyaç duyulmasıdır. Hedefin, önümüzdeki yıl içerisinde Tip Sertifikası almayı başarmak olduğunu belirten Akşit, bu sürecin bürokratik yapısı nedeniyle testler ve gerekli tüm prosedürler tamamlandıkça sırayla ilerlediğini ve nihayetinde GÖKBEY helikopterinin sivil sertifikaya sahip bir araç olarak kullanılması için EASA'dan bir Tip Sertifikası belgesi almanın şart olduğunu vurguladı. Bu nedenle, motorun sertifikasyonunun tamamlanmasını beklediklerini, motorun ise seri imalata hazır durumda olduğunu ekledi.
"Yüzlerce adet ürettik diyelim, şükürler olsun ki ikinci yüze yaklaşıyoruz," şeklinde konuştu.
TEI-PD170 ve TEI-PD200 motorlarının seri üretiminin kesintisiz bir şekilde sürdüğünü belirten Akşit, bu motorların şu an aktif olarak envanterde bulunduğunu aktardı. Bu motorlar, Baykar TB3, Aksungur ve Anka platformlarında aktif olarak hizmet veriyor. TUSAŞ'ın Aksungur ve Anka uçakları TEI-PD170 modelini kullanırken, Baykar TB3'ler TEI-PD200 modelini tercih ediyor. TB3 İHA'larının kısa pistli gemiden kalkış gibi özel yetenekleri nedeniyle daha yüksek güç gerektiren motorlar kullandığını ifade etti. Mevcut seri üretimde ciddi bir ilerleme kaydedildiğini belirten Akşit, yüzlerce ünite üretildiğini öne sürdü ve bu motorlarla görev performansında şu anda 20 bin saati aştıklarını söyledi. Bu durumun kendileri için bir onur kaynağı olduğunu dile getirdi. Ayrıca, yurt dışındaki platformlarla yapılan satışların yanı sıra, yurt içi ihracatın da gerçekleştiğini, ancak bu motorları doğrudan kendi motorları olarak da ihraç ettiklerini belirtti. Baykar sadece TB3 modelinde bu motoru kullanırken, TB2'nin motoru daha küçük olup Baykar'ın bu motoru üretmeye başladığını ve TUSAŞ, Aksungur ve Anka platformlarında bu motorları kullandığını ekledi. Aksungur'un çift motorlu yapısı sayesinde, bu motorlarla geçen yıl 42 bin 200 feet irtifaya ulaşarak bir rekor kırdıklarını ve irtifa rekorları elde ettiklerini kaydetti. Baykar'ın da TB3 ile bu motorla 36-37 bin feet irtifaya kadar yükseldiğini tahmin etti.
<"Bu yılın sonunda TEI-TF6000 motorunu Baykar'a teslim etmeyi hedefliyoruz," şeklinde konuştu.
KIZILELMA motorunun teslimata hazırlandığını belirten Akşit, TEI-TF10000 motorunun aslında TEI-TF6000 motorunun art yakıt tüketimine sahip versiyonu olduğunu açıkladı. Akşit, Kızılelma için bu versiyonu hazırladıklarını söyledi. TEI-TF6000 motorunun üretimi tamamlanırsa bu yılın sonunda, önümüzdeki yılın başlarında ilk test amaçlı motoru Baykar'a teslim etme hedefinin devam ettiğini yineledi. Ancak bu motorun art yakıt tüketimine sahip olması nedeniyle bir yıl daha süreceğini ve şu anda imalat aşamasında olduğunu belirtti. Akşit, motorun önümüzdeki yıl bitmeden çalışır duruma getirilmesini hedeflediklerini aktardı. Baykar'a teslimatın hemen yapılmayacağını, kapsamlı testler yapılması gerektiğini ifade etti. TEI-TF6000 motorunun iki yıl önce çalıştığını ve o süreçte kapsamlı testlerden geçtiğini hatırlattı. Sonuç olarak, eğer planlar gerçekleşirse, TEI-TF6000 motorunu bu yılın sonunda Baykar'a teslim etmeyi hedeflediklerini sözlerine ekledi.
Yorumlar
Yorum yapabilmek için giriş yap veya üye ol