Sırbistan’daki seçimlerde Öğrenci Listesi zafer ilan etti

Sırbistan’da 25 Ekim 2026 Pazar günü düzenlenen erken genel seçimlerin ardından Öğrenci Listesi zaferini ilan etti. İki yıldır süren iktidar karşıtı protestolardan doğan hareketin, resmi olmayan ilk sonuçlara göre parlamentoda çoğunluğu elde ettiği bildirildi.

Rekor katılım ve yüksek gerginlikle geçen oy verme işlemlerinin tamamlanmasının ardından seçim gözlem kuruluşu CeSID ile araştırma kuruluşu Ipsos tahminlerini paylaştı. İki kuruluşun izlediği sandıkların yüzde 80,8’inden gelen verilere dayanan tahminlerde Öğrenci Listesi’nin yüzde 52,7 oyla, 250 sandalyeli Sırbistan Parlamentosu’nda 140 sandalye kazanması öngörülüyor. Eski Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic’i destekleyen "Birleşik Sırbistan" listesinin ise yüzde 38,9 oyla 104 sandalye elde etmesi bekleniyor.

Resmi olmayan ilk sonuçlar, 12 yıldır başbakanlık ve cumhurbaşkanlığı görevleriyle iktidarda bulunan Vucic’in seçimi kaybettiğine işaret etti. Genel seçim öncesinde cumhurbaşkanlığından istifa ederek başbakan adayı olan Vucic, ilk resmi sonuçlar açıklanmadan basına yaptığı açıklamada yenilgiyi kabul etti ve Öğrenci Listesi’nin net bir galibiyet elde ettiğini söyledi. Öğrenci Listesi de resmi sosyal medya hesabından "Sırbistan artık özgür" mesajını paylaşarak zaferini duyurdu.

Belgrad’da seçim kutlamaları

Vucic’in yenilgiyi kabul etmesinin ardından başkent Belgrad’da kalabalıklar sokaklara çıktı. Otomobil kornalarının eşlik ettiği kutlamalarda "Zafer" ve "Artık bitti" sloganları atıldı.

Öğrenci Listesi’nin birinci sıra adayı Ilija Srdanovic, rengarenk balonlar sallayan aktivistlerin önünde, "Söz verdiğimiz gibi, Sırbistan kazandı" dedi. Srdanovic, "Bu ülkede bir daha asla bir tiran olmayacak" ifadelerini kullandı.

Bölge basınına da konuşan Srdanovic, yeni dönemde komşu ülkeler ve uluslararası toplumla ilişkileri geliştirmek için çalışacaklarını belirtti. Sonucun böyle olacağını bildiklerini söyleyen Srdanovic, "Sırbistan’ı on beş yılı aşkın süredir boğan bir kişinin hak ettiği şekilde tarihin çöplüğüne gitmesi, bunun ne kadar ezici bir zafer olduğunu gösteriyor. Ama bunu konuşmayacağız. Vatandaşlarımızın yararı için komşularımızla ve uluslararası toplumla daha iyi ilişkiler kuracağız. Daha iyi bir Sırbistan inşa edeceğiz" dedi.

İhlas Haber Ajansı’nın haberinde, Öğrenci Listesi’nin zaferinin Sırbistan’ın komşuları Karadağ, Bosna Hersek, Kosova ve Hırvatistan’da da kutlandığı aktarıldı.

Vucic destekçilerinin kampındaki çadırlar ateşe verildi

Ajansın aktardığına göre Belgrad’da Cumhurbaşkanlığı binasının yanındaki parkta kurulan Vucic destekçilerinin kampında çadırlar ateşe verildi. Kamp, üniversitelerdeki boykot eylemlerine tepki göstermek ve Vucic yönetimine destek vermek amacıyla kurulmuştu.

Vucic’in yenilgiyi kabul etmesinin ardından destekçilerinin kamptan ayrılması üzerine vatandaşlar alana girdi. Burada bulunan sandalye, yatak ve diğer eşyalar dışarı çıkarıldı. Yaklaşık iki yıl süren öğrenci protestoları boyunca Vucic destekçilerinin en bilinen toplanma alanı olan kamptaki çadırlar, vatandaşlar tarafından ateşe verildi.

Vucic’ten yabancı güçlere yönelik suçlamalar

Vucic, seçim mağlubiyetini kabul ettiği açıklamasında öğrenci hareketinin "devrimi çeşitli Avrupa devletleri ve ABD’de Başkan Donald Trump’a karşı olan Amerikan derin devleti" sayesinde başardığını öne sürdü.

RFE/RL’nin aktardığı açıklamada Vucic, yeni yönetimin Sırbistan’ın geleneksel müttefiki Rusya’ya yaptırım uygulayacağını savundu. İhlas Haber Ajansı’nın haberinde ise Vucic’in, öğrenci hareketini yabancı güçlerin maşası olmakla suçladığı ve Bosna Hersek içindeki Sırp Cumhuriyeti entitesine yönelik politikanın değişeceğini öne sürdüğü aktarıldı.

Bölgedeki siyasi değişimlerle karşılaştırıldı

Macaristan Başbakanı Peter Magyar, sosyal medya paylaşımında Vucic’in yenilgisini, eski Macaristan Başbakanı Viktor Orban’ın nisan ayındaki seçimlerde 16 yıl sonra iktidardan ayrılmasına benzetti.

Magyar, "Sırbistan’da Aleksandar Vucic, yenilgiyi kabul etti. Öğrenci Listesi, seçimlerde mutlak çoğunluk elde etti. Sırbistan’ın dört bir yanında sokaklarda kutlamalar başladı. Bunlar kulağa tanıdık geliyor mu?" diye yazdı.

Bosna Hersek Savunma Bakanı Zukan Helez de Sırbistan’daki sonuçları Macaristan ve Slovakya’daki siyasi değişimlerle karşılaştırdı. Helez, "Macaristan’da Orban’ın iktidardan düşmesi ve Slovakya’da Fico’nun (yerel seçimlerde) mağlubiyet yaşamasının ardından sıra Vucic’e geldi" ifadelerini kullandı.

Helez, paylaşımında "Sırbistanlı öğrencileri, muhteşem zaferleri, cesaretleri ve ülkelerinde değişim ile daha iyi bir gelecek için verdikleri mücadelede gösterdikleri kararlılık nedeniyle içtenlikle kutluyorum" diye yazdı.

Sonuçların Bosna Hersek ile Sırbistan arasındaki ilişkileri geliştirmek için fırsat sunduğunu belirten Helez, bunun Sırbistan’ın Srebrenitsa soykırımını tanıması açısından da bir fırsat oluşturduğunu ifade etti.

Oy verme sırasında gerginlik yaşandı

İki yıldır devam eden kitlesel protestoların ardından yapılan erken genel seçimlerde katılım, bazı ölçümlere göre yüzde 70’e yaklaştı. Rekor katılımla gerçekleşen seçimlerde oy verme süreci gergin geçti.

Yerel saatle sabah 7.00’da başlayan oy verme işlemleri akşam 20.00’da sona erdi. Bu süre içinde farklı kentlerde kavgalar, saldırılar, seçmenlere baskı ve karşıt gruplar arasında gerginlikler yaşandı.

Seçim anketlerinin yakın sonuçlara işaret etmesi ve gerginlik endişesi nedeniyle Belgrad’da yoğun güvenlik önlemleri alındı. Havanın kararmasıyla polis birlikleri konvoylar halinde sokaklara çıktı. Toplumsal olaylara müdahale araçları Cumhurbaşkanlığı Sarayı’nın girişini kapattı.

Siyah giyimli ve maskeli grupların kentte görülmesi üzerine Öğrenci Listesi temsilcileri, Belgrad’daki seçmenlere polis ile karşıt grupların yoğunlaştığı alanlardan uzak durma çağrısı yaptı.

Cumhuriyet Seçim Komisyonu (RIK) ve Cumhurbaşkanlığı binası yakınındaki dükkanların sahipleri, vitrinlerini tahtalarla kapattı. Polis bölgede araç trafiğini durdurdu, yaya geçişlerine de kısıtlama getirdi.

Öğrenci hareketi protestolardan doğdu

Sırbistan’da iktidar karşıtı gösteriler, 2024’te Novi Sad’daki tren istasyonunda 16 kişinin hayatını kaybettiği facianın ardından başladı. Öğrencilerin öncülüğünde düzenlenen ve ülke tarihinin en kalabalık protestoları olarak anılan eylemler, partiler üstü bir muhalif siyasi hareket ortaya çıkardı.

Çok sayıda muhalefet partisi, yerel hareket ve sivil toplum kuruluşunun desteklediği Öğrenci Listesi, 250 sandalyeli parlamentonun üyelerinin belirlendiği seçimler için uzmanların, sporcuların ve sanatçıların da yer aldığı bir aday listesi hazırlamıştı.