IRENA'nın 2025 Yenilenebilir Enerji Üretim Maliyetleri raporu, yenilenebilir enerji üretim maliyetlerinin düşük kaldığını ve bu kaynakların çoğu pazarda yeni elektrik üretiminin en ekonomik seçeneği olmaya devam ettiğini ortaya koydu. Böylece, fosil yakıtlarla rekabet gücü daha da güçlendi.
Raporda, 2025 yılında devreye alınan yenilenebilir enerji kapasitesinin yüzde 90'ından fazlasının, en uygun maliyetli yeni fosil yakıtlı alternatife kıyasla daha düşük maliyetle elektrik ürettiği belirtildi. Yenilenebilir enerjinin fosil yakıtlara karşı maliyet avantajı 2025'te arttı. Güneş fotovoltaik (PV) enerjisinin maliyeti 2024 seviyesini koruyarak megavatsaat başına 44 dolar oldu; rüzgar enerjisi maliyetleri ise düşmeye devam etti.
Kara tipi rüzgar enerjisinin maliyeti yüzde 4 azalarak megavatsaat başına 33 dolara, deniz üstü rüzgar enerjisinin maliyeti ise yüzde 3 düşerek megavatsaat başına 78 dolara geriledi.
Buna karşılık, ABD'de gaz türbini arz sıkıntısı, yeni bir kombine çevrim santralinin yatırım maliyetini yaklaşık iki katına çıkardı.
İtalya, Almanya ve Japonya gibi doğal gaz fiyatlarının yüksek olduğu pazarlarda elektrik üretim maliyetleri megavatsaat başına 100 dolara yaklaştı.
Orta Doğu'daki krize ilişkin belirsizliklerin doğal gaz fiyatlarını yüksek seviyelerde tutması bekleniyor.
Rapora göre, toplamda kurulu yenilenebilir enerji kapasitesi 2025'te yaklaşık 480 milyar dolar tutarında fosil yakıt maliyetinin önüne geçti.
Yenilenebilir enerji, kriz dönemlerinde fosil yakıt fiyatlarındaki dalgalanmalara karşı jeopolitik açıdan önemli bir güvence mekanizması oldu. 2026 başında Hürmüz Boğazı'nın kapanması ve ithalat fiyatlarını hızla yükseltmesi sırasında, mevcut yenilenebilir elektrik üretimi önemli bir mali koruma sağladı.
Güneydoğu Asya'nın ithalata bağımlı ekonomileri, mevcut yenilenebilir enerji kapasitesi sayesinde 2025'te yaklaşık 5,7 milyar dolar tutarında kömür ve doğal gaz ithalatı yapmaktan kaçındı.
Aynı miktardaki enerji, Mart-Mayıs 2026 döneminde kriz sırasında yükselen yakıt fiyatları üzerinden hesaplandığında 6,5 milyar dolar değerinde olacaktı.
IRENA'ya göre, yenilenebilir enerjinin ekonomik faydaları sadece elektrik üretim maliyetleriyle sınırlı kalmadı.
Dünya yenilenebilir elektrik üretiminin yaklaşık beşte dördünü temsil eden 20 büyük ekonomide, yenilenebilir enerji sayesinde 2025'te yaklaşık 377 milyar dolar tutarında fosil yakıt satın alımının önüne geçildi.
Ekonomik kazanımların coğrafi dağılımı, küresel yenilenebilir enerji kapasitesinin dağılımını büyük ölçüde yansıttı.
Çin tek başına 177 milyar dolar, yani toplam tasarrufun yaklaşık yarısını sağladı. Çin'i 35 milyar dolarla ABD, 32 milyar dolarla Brezilya, 18 milyar dolarla Hindistan, 18 milyar dolarla Almanya ve 15 milyar dolarla Japonya izledi.
Bu gelişmelerin, değişen küresel ticaret ve gümrük tarifeleriyle birlikte değerlendirildiğinde, yıl boyunca toplam kurulu yatırım maliyetleri üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturması bekleniyor.
IRENA Genel Direktörü Francesco La Camera, yenilenebilir enerji maliyetlerindeki düşüşün ekonomilere önemli bir kazanç sağladığını belirtti ve şunları kaydetti:
"Fosil yakıtlara bağımlı ülkeler için devreye alınan her yeni megavat yenilenebilir enerji, yakıt fiyatlarındaki oynaklığa karşı ekonomik koruma sağlıyor, tüketicileri, işletmeleri ve kamu maliyesini artan maliyetlerden koruyor. Mevcut yenilenebilir enerji varlıklarının sağladığı tasarruflar artıyor ve gelecekte yaşanabilecek şoklara karşı doğal güvence oluşturuyor. Bu enerji krizi, yenilenebilir enerji kapasitesini artırmanın dayanıklılık ve rekabet gücü açısından stratejik bir yatırım olduğunu bir kez daha gösterdi."
Yorumlar
Yorum yapabilmek için giriş yap veya üye ol