Orta Doğu'daki askeri hareketlilik, piyasalarda belirleyici bir etken olarak kalmaya devam ediyor. ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a yönelik geniş çaplı bir saldırı düzenlemeyi ciddi olarak düşündüğü belirtilirken, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) İran'daki askeri hedeflere yönelik yeni saldırılar başlatıldığını açıkladı.
İran medyası ise ABD'nin Irak sınırına yakın Ahvaz kentini füzelerle hedef aldığını ve Hürmüz Boğazı yakınındaki bölgelerde patlama sesleri duyulduğunu bildirdi.
Küresel enerji arzı açısından kritik bir nokta olan Hürmüz Boğazı'ndaki çatışma riskinin Kızıldeniz'e yayılma ihtimali, petrol tedarikine dair mevcut kaygıları artırıyor. Petrol fiyatları önemli ölçüde yükselirken dünya genelinde enflasyon endişelerini tetiklemeye devam ediyor. Dün Brent petrol yüzde 4,7 artarak varil başına 94,9 dolara çıktı ve 11 Haziran'dan bu yana en yüksek seviyeye ulaştı.
Petrol fiyatlarındaki artış, enflasyon ve ekonomik büyüme beklentilerini olumsuz etkilerken, merkez bankalarının ileriye dönük şahin adımlar atabileceğine dair endişeleri artırdı.
Para piyasalarında, ABD Merkez Bankasının (Fed) yıl sonuna kadar toplamda iki kez faiz artırımı yapabileceği ihtimalleri güçlü bir şekilde fiyatlanmaya başladı. Bankanın eylül veya ekim toplantılarından birinde sert adımlar atacağı ve aralık ayında da ilave bir faiz artışı yapacağı öngörüsü yüzde 78'e ulaştı.
Enflasyon beklentilerinin yukarı yönlü bir seyir izlemesi ve Fed'in faiz yol haritasına dair tahminler, tahvil piyasalarında satış baskısının devam etmesine neden oluyor. ABD'nin 2 yıllık tahvil faizi yüzde 4,38 ile 12 Şubat 2025'ten bu yana zirve seviyesine çıktı. ABD 10 yıllık tahvil getirisi de yüzde 4,72'ye ulaşarak yaklaşık 17 ayın en yüksek seviyesini gördü.
Analistler, artan borçlanma maliyetlerinin yatırım ve tüketim üzerinde baskı yaratabileceği endişelerinin sürdüğünü ve bu durumun özellikle yapay zeka odaklı şirketlerin karlılığına dair soru işaretlerini artırdığını belirtiyor. Öte yandan, bir süredir geri planda kalan tarifeler tekrar gündeme geldi. ABD Ticaret Temsilciliği (USTR), zorla çalıştırma yoluyla üretilen malların ithalatının engellenmemesi ve yasağın etkin şekilde uygulanmaması üzerine, 1974 tarihli Ticaret Yasası'nın 301. Bölümü kapsamında yürütülen soruşturmalar sonucunda 60 ticaret ortağına yüzde 10 veya yüzde 12,5 gümrük vergisi uygulanacağını açıkladı.
Bu gümrük vergisi, zorla çalıştırma yoluyla üretilen ürünlerin ithalatını yasaklayan veya sınırlı bir rejim uygulayan ticaret ortaklarına yüzde 10, böyle bir ithalat yasağı uygulamayan ticaret ortaklarına ise yüzde 12,5 olarak uygulanacak.
Arjantin, Bangladeş, Kamboçya, Kanada, Ekvador, El Salvador, Guatemala, Honduras, Hindistan, Endonezya, Ürdün, Malezya, Meksika, Pakistan, Sri Lanka, Trinidad ve Tobago ile Birleşik Krallık yüzde 10 gümrük vergisine tabi olacak.
Avrupa Birliği (AB) ve Tayvan menşeli ürünler için En Çok Kayrılan Ülke vergi oranı dikkate alınarak toplam vergi yükü yüzde 10 olacak, Japonya, Güney Kore ve İsviçre ürünleri için ise yüzde 12,5 olarak belirlendi.
Bu vergiler 24 Temmuz itibarıyla ABD'ye giriş yapan veya depodan çekilen ürünler için uygulanmaya başlanacak. Makroekonomik veri tarafında ise, ABD'de ilk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı, 18 Temmuz ile biten haftada önceki haftaya kıyasla 22 bin azalarak 187 bine indi ve 1969'dan bu yana en düşük seviyesine ulaştı. Altının onsu gerilerken, dolar endeksi yatay bir seyir izliyor.
Bu gelişmelerle, ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yeni günde yüzde 4,71'de dengelenirken, dolar endeksi dün yüzde 0,4 artışla 101,5 seviyesine yükseldi ve yeni işlem gününde ise yatay seyrediyor.
Altının ons fiyatı, Fed'in ilave faiz artışlarına gidebileceği beklentilerinin artması, güçlü dolar ve yükselen tahvil faizlerinin etkisiyle dün yüzde 2 düşerek 4 bin 49 dolara geriledi. Ons altın, yeni günde de yüzde 0,6 azalışla 4 bin 27 dolarda işlem görüyor.
Dün önemli bir yükseliş kaydeden Brent petrolün varil fiyatı bugün yüzde 0,6 düşüşle 94,3 dolarda seyrediyor. Bu gelişmelerle birlikte S&P 500 endeksi yüzde 1,21, Nasdaq endeksi yüzde 2,15 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,97 düştü. ABD'de endeks vadeli kontratlar güne karışık başladı. Lagarde: "(Enflasyondaki) İkinci tur etkiler konusunda endişeliyiz"
Avrupa borsaları dün satıcılı bir seyir izlerken, Orta Doğu'daki jeopolitik risklerin enerji kanalı üzerinden dolaylı negatif etkileri bölgede hissedilmeye devam ediyor. Dün Avrupa Merkez Bankası (ECB), üç temel politika faizini piyasa beklentileri doğrultusunda sabit tuttu.
Karar sonrası değerlendirmede bulunan ECB Başkanı Christine Lagarde, Orta Doğu'daki savaş nedeniyle yaşanan enerji şokunun enflasyona tam etkilerinin henüz ortaya çıkmadığını ifade etti ve bu durumun bölge genelinde daha belirgin şekilde hissedilebileceği endişelerini artırdı.
Lagarde, kararın oybirliğiyle alındığını belirterek, önümüzdeki haftalarda gelişmeleri ve gelecek verileri çok yakından takip edecek uygun bir konumda olduklarını söyledi. Enflasyon görünümünün yukarı yönlü risk içerdiği ve enerji şokunun daha da şiddetlenebileceği uyarısında bulunan Lagarde, bunun diğer fiyatlar ve ücretler üzerindeki etkisinin beklenenden daha güçlü olabileceğini vurguladı.
Lagarde, enerji şokunun ikinci tur etkilerinin ortaya çıkabileceğine dair riskleri yakından izlediklerini belirterek, "İkinci tur etkiler konusunda endişeliyiz ancak şu aşamada belirgin işaretler görmüyoruz." dedi.
Bölgede bugün sektörel Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) verileri takip edilecek. Analistler, bu verilerde ekonomik aktivitenin gidişatına dair ipuçları aranacağını belirtiyor.
Bu gelişmelerle İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,73, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 1,64, İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 2,8 ve Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 1,56 geriledi. Avrupa'da endeks vadeli kontratlar güne karışık seyirle başladı. Asya borsaları satış baskısı altında
Asya'da, mevcut gelişmeler paralelinde satış baskısı gözlenirken, Japonya'da açıklanan enflasyon verileri hızlanmaya işaret etti.
Japonya'da haziran ayında yıllık enflasyon yüzde 1,7 ile beklentilere paralel gerçekleşse de önceki aya göre artış gösterdi. Ayrıca yüksek petrol fiyatlarının ekonomide yayılmaya başlamasıyla ülkede çekirdek enflasyon haziran ayında yüzde 1,6 olarak gerçekleşti ve mayıs verisine göre hızlandı.
Bugün açıklanan diğer verilere göre, Japonya'nın imalat sanayi PMI 54,7, hizmet sektörü PMI 51,9 ve bileşik PMI 53,1 olarak kaydedildi. İmalat ve hizmet sektörü PMI verileri önceki aya göre bir düşüş yaşarken, bileşik PMI yükseldi.
Bu gelişmelerin ardından Japonya Merkez Bankası'nın yıl sonuna kadar bir faiz artışı yapacağı piyasalarda tam anlamıyla fiyatlanmaya başladı.
Orta Doğu risklerinin yanı sıra yarı iletken sektörüne yönelik kar ve gelir beklentilerindeki soru işaretleriyle bölge piyasalarında satış baskısı görülüyor.
Bu gelişmelerle, kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,8, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 4,5, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 1,2 ve Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,7 düştü. Yurt içinde Moody's'in Türkiye değerlendirmesi bekleniyor.
Dün satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,43 kaybederek 14.077,67 puanda kapattı.
Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ağustos vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,07 geriledi. Öte yandan, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK), politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 37'de sabit tuttuğunu açıkladı.
Merkez Bankası'nın gecelik vadede borç verme faiz oranı yüzde 40, gecelik vadede borçlanma faiz oranı ise yüzde 35,5 olarak sabit tutulurken, "Enflasyonun ana eğilimi, haziran ayında sınırlı bir miktar gerilemiştir. Öncü veriler ana eğilimin temmuz ayında geçici olarak yükseleceğini ima etmektedir." ifadesine yer verildi.
Yurt içinde bugün uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Moody's'in beklenen Türkiye değerlendirmesi takip edilecek.
Dolar/TL, dünü 47,2640 seviyesinde tamamlarken, bugün bankalararası piyasa açılışında yüzde 0,2 artışla 47,3450'den işlem görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde finansal hizmetler güven endeksi ve sektörel enflasyon beklentilerinin, yurt dışında ise dünya genelinde PMI verilerinin öncelikli olarak takip edileceğini belirtiyor. Teknik açıdan, BIST 100 endeksinde 14.000 ve 13.900 puan destek, 14.200 ve 14.300 puan seviyeleri direnç konumunda.
Piyasalarda bugün izlenecek veriler şöyle:
09.00 Almanya, ağustos ayı GfK tüketici güven endeksi
09.00 İngiltere, haziran ayı perakende satış endeksi
10.00 Türkiye, temmuz ayı finansal hizmetler güven endeksi
10.00 Türkiye, temmuz ayı sektörel enflasyon beklentileri
10.30 Almanya, temmuz ayı imalat sanayi/hizmet sektörü/bileşik PMI
11.00 Avro Bölgesi, temmuz ayı imalat sanayi/hizmet sektörü/bileşik PMI
11.30 İngiltere, temmuz ayı imalat sanayi/hizmet sektörü/bileşik PMI
16.45 ABD, temmuz ayı imalat sanayi/hizmet sektörü/bileşik PMI
17.00 ABD, haziran ayı yeni konut satışları
Yorumlar
Yorum yapabilmek için giriş yap veya üye ol