Uluslararası Enerji Ajansı'nın (IEA) Yıl Ortası Elektrik Sektörü Güncellemesi raporunda yer alan bilgilere göre, doğal gaz santrallerinin toptan elektrik fiyatlarını belirlediği Avrupa ve Asya'daki bazı piyasalarda, LNG fiyatlarının yurt içi doğal gaz fiyatlarından daha fazla etkilendiği gözlendi ve bu durum elektrik maliyetlerinin yükselmesine neden oldu.
Buna karşın, güçlü yenilenebilir enerji üretimi, artan batarya kapasitesi, ithal LNG'nin elektrik üretimindeki sınırlı etkisi ve düşük maliyetli yerli doğal gaz, bazı ülkelerde küresel LNG fiyat artışlarının elektrik piyasaları üzerindeki etkisini sınırladı.
Avrupa Birliği'nde 2026'nın ilk yarısında ortalama toptan elektrik fiyatları yüzde 15 arttı. Japonya'da ise ikinci çeyrekte yüzde 30'u aşan bir artış yaşanırken, Avustralya ve Hindistan'da bu oranlar sırasıyla yüzde 30 ve yüzde 7 oranında düştü. LNG bağımlılığı ve doğal gaz santrallerinin etkisi bu değişimlerde belirleyici oldu. 2 Mart-16 Temmuz döneminde Asya spot LNG fiyatları kriz öncesi seviyelere göre yüzde 65, Avrupa'nın TTF doğal gaz fiyatı ise yüzde 50'den fazla yükseldi.
IEA, LNG fiyatlarında yaşanan artışın elektrik piyasalarına etkisinde iki ana faktörün ön plana çıktığını belirtti: Ülkelerin doğal gaz fiyatlarının LNG fiyatlarının etkisinden ne kadar etkilendiği ve doğal gaz santrallerinin elektrik fiyatlarını belirleme oranı.
Japonya'da mart ayında LNG fiyatları kriz öncesi seviyenin üzerine çıkarak termal megavatsaat başına yaklaşık 40 dolar arttı. Bu durum, üçüncü çeyrek için elektrik vadeli fiyatlarının megavatsaat başına yaklaşık 75 dolara yükselmesine sebep oldu.
Avrupa'da, doğal gaz fiyatlarındaki termal megavatsaat başına 30 dolarlık artış, İtalya'da elektrik vadeli fiyatlarının yaklaşık 60 dolar, Birleşik Krallık'ta 40 dolar ve Almanya'da 30 dolar artış göstermesine neden oldu.
Avrupa Birliği'nde yılın ilk yarısında ortalama toptan elektrik fiyatları megavatsaat başına yaklaşık 105 dolar düzeyindeydi. İtalya'da yüzde 18, Almanya'da yüzde 17 artış görülürken, İspanya'da güçlü rüzgar ve güneş üretimiyle hidroelektrik rezervlerinin etkisiyle yüzde 16 düşüş yaşandı. Yenilenebilir üretim ve batarya kapasitesi fiyat baskısını sınırladı. Avustralya'da ise yılın ilk yarısında ortalama toptan elektrik fiyatları yüzde 30 düşerek megavatsaat başına 49 dolara geriledi.
Yeni batarya kapasitesinin artırılması, gündüz saatlerinden akşam saatlerine taşınan elektrik miktarının 2026'nın ilk çeyreğinde üç katına çıkmasına yardımcı oldu. Bu gelişme, yüksek talep saatlerinde pahalı doğal gaz ve kömür santrallerinin kullanımını azaltarak fiyat artışlarını sınırlandırdı.
Hindistan'da, ithal LNG'nin elektrik üretimindeki sınırlı rolü nedeniyle, Orta Doğu'daki savaşın spot elektrik fiyatları üzerinde belirgin bir etkisi olmadı. Ülkede ortalama toptan elektrik fiyatı yılın ilk yarısında yüzde 7 düşerek megavatsaat başına 48 dolar oldu.
ABD'de ise, küresel LNG fiyatlarına kıyasla daha ucuz olan yerli doğal gaz, elektrik piyasasındaki fiyat şokunu sınırladı. İlk yarıda toptan elektrik fiyatları, büyük ölçüde ocak ayındaki aşırı soğukların etkisiyle yüzde 10 artarak megavatsaat başına 52 dolara yükseldi.
ABD Enerji Enformasyon İdaresi, ülkenin ortalama toptan elektrik fiyatının yılın ikinci yarısında yüzde 8 düşerek megavatsaat başına yaklaşık 48 dolara gerilemesini bekliyor.
IEA'ya göre, Kuzey Amerika'daki yeni LNG sıvılaştırma projeleri, diğer ihracatçıların üretim artışları ve yenilenebilir kaynakların elektrik üretimindeki artan payı, 2022'deki enerji krizine kıyasla mevcut krizin elektrik fiyatlarına etkisinin daha sınırlı olmasına katkı sağladı.
Yorumlar
Yorum yapabilmek için giriş yap veya üye ol