Çocukluk çağı obezitesi dünya genelinde önemli bir halk sağlığı sorunu olmaya devam ederken, bu alanda çevresel faktörlerin etkisini araştıran yeni bir bilimsel çalışma hayata geçiriliyor. İzmir Ekonomi Üniversitesi (İEÜ) Beslenme ve Diyetetik Bölümü Doç. Dr. Neşe Kaya'nın yürütücülüğünü üstlendiği proje, mikroplastik maruziyetinin çocukların metabolik sağlığı üzerindeki olası etkilerini mercek altına alacak.
Ufuk Avrupa (Horizon Europe) ERA4Health programı kapsamında 1,3 milyon euro destek almaya hak kazanan çalışma, Türkiye'nin yanı sıra Almanya, İspanya, Hollanda ve Yunanistan'daki üniversitelerin katılımıyla gerçekleştirilecek. Üç yıl sürmesi planlanan projede yaklaşık 300 çocuk üzerinde araştırma yapılacak.
Çocukların kan ve dışkı örnekleri incelenecek
'Mikroplastikler ve Çocukluk Çağı Obezitesi: Gerçek Maruziyet ile Metabolik Mekanizmalar Arasındaki Bağlantı (MP-OBESITY)' adlı projeye Türkiye'den Erciyes Üniversitesi de partner olarak katılacak. Uzman Diyetisyen Aslıhan Beşparmak'ın araştırmacı olarak görev alacağı çalışmada, obez olan ve olmayan çocuklardan kan ve dışkı örnekleri alınacak.
Örneklerdeki mikroplastik miktarları ölçülerek elde edilen bulgular, çocukların büyüme ve metabolik sağlık göstergeleriyle birlikte değerlendirilecek. Böylece mikroplastik maruziyeti ile çocukluk çağı obezitesi arasındaki olası ilişkinin ortaya konulması hedefleniyor.
Ortak veri seti oluşturulacak
Beş ülkede yürütülecek araştırmaların sonuçları bir araya getirilerek ortak bir veri seti hazırlanacak. Elde edilen bilimsel bulguların, ailelerin güvenilir bilgilerle bilinçlendirilmesine ve çocuk sağlığını korumaya yönelik yeni yaklaşımların geliştirilmesine katkı sunması amaçlanıyor.
Projenin yürütücüsü Doç. Dr. Neşe Kaya, mikroplastiğe günlük yaşamın pek çok alanında maruz kalınabildiğine dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu:
"Mikroplastiğe soluduğumuz havadan, yiyeceklerden, içeceklerden, ev ortamından bile maruz kalabiliyoruz. Mikroplastiğin obeziteyle ilişkisini inceleyerek çocuklarda obezitenin önlenmesine yönelik yeni yaklaşımların geliştirilmesine katkı sağlayabiliriz"
"Yaşam boyu risk oluşturuyor"
Çocukluk çağı obezitesinin yalnızca kilo artışı olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Kaya, bu durumun ilerleyen yaşlarda da sağlık sorunlarına yol açabileceğini vurguladı.
Kaya, "Çocukluk çağı obezitesi, yalnızca vücut ağırlığındaki artışla sınırlı olmayan, bireyin yaşam boyu sağlığını etkileyebilen ciddi bir halk sağlığı sorunu. Obezite; tip 2 diyabet, kalp ve damar hastalıkları, hipertansiyon, karaciğer yağlanması ve çeşitli metabolik bozukluklar için önemli bir risk faktörü. Üstelik çocukluk döneminde başlayan obezitenin yetişkinlikte de devam etme olasılığı çok yüksek. Günümüzde obezitenin gelişiminde genetik yatkınlık ve yaşam tarzının yanı sıra çevresel etkenlerin de önemli olabileceğini biliyoruz. Ancak günlük yaşamımızın neredeyse her alanına yayılan mikroplastiklerin çocukların metabolik sağlığı üzerindeki etkilerine ilişkin yanıtlanması gereken pek çok bilimsel soru bulunuyor. Proje, maruziyetin saptanmasıyla sınırlı kalmayıp mikroplastiklerin kısa ve uzun süreli metabolik etkilerini de inceleyecek. Böylece mikroplastiklerin obezite gelişimi ve metabolik sağlık üzerindeki olası rolü değerlendirilecek" ifadelerini kullandı.
Koruyucu sağlık politikalarına katkı hedefleniyor
Araştırmanın yalnızca bilimsel literatüre katkı sunmakla sınırlı olmadığını belirten Doç. Dr. Kaya, elde edilecek sonuçların gelecekte koruyucu sağlık politikalarının geliştirilmesine de ışık tutmasını beklediklerini söyledi.
Kaya, "Amacımız yalnızca bilimsel literatüre veri kazandırmak değil, elde edeceğimiz bulguların gelecekte koruyucu sağlık politikalarına da katkı sağlaması. Çocukluk çağı obezitesinin nedenlerini ne kadar iyi anlayabilirsek, önlenmesine yönelik o kadar etkili ve kalıcı çözümler geliştirebiliriz. Farklı ülkelerden bilim insanlarıyla gerçekleştireceğimiz bu çalışma sayesinde, çocuk sağlığına ilişkin uluslararası ölçekte değer taşıyan sonuçlara ulaşmayı hedefliyoruz. Çocuklarımızın gelecekte karşılaşabilecekleri kronik hastalık risklerini azaltmaya katkı sağlamak, bizim için bu projenin en değerli yönünü oluşturuyor" dedi.








Yorumlar
Yorum yapabilmek için giriş yap veya üye ol