Humeyni’nin vefatının ardından naaşı, tören için 5 Haziran 1989'da Tahran Musallası’na getirilmiş ve burada cam bir korumanın içerisindeki soğutucuya yerleştirilmişti.
Humeyni’nin ilk cenaze namazı 6 Haziran’da Ayetullah Muhammed Rıza Gülpayegani tarafından kıldırılmış, ardından cenazenin Tahran Musallası’ndan 20 kilometre uzaklıktaki Beheşti Zehra mezarlığına götürülmesi planlanmıştı.
Buna karşın, tabuta eşlik eden milyonlarca insanın yoğun ilgisi nedeniyle cenazeyi taşıyan araç ilerlemekte zorlanmış ve halk tabuta ulaşma imkanı bulmuştu.
Kamyondan düşme tehlikesi yaşayan tabuta ulaşan birçok kişi, Humeyni’nin kefeninden bir parça koparmak için birbirleriyle yarışmış ve kefenin bir kısmı parçalanarak Humeyni’nin naaşı görünür hale gelmişti.
Bu gelişmeler üzerine cenaze törenini takip eden bir helikopter, tabutun bulunduğu alana iniş yaparak cenazeyi almak zorunda kalmış ve cenaze ancak ertesi gün defnedilebilmişti.
Humeyni’nin cenaze törenine katılanlardan biri olan Abbas Perverdeh, AA muhabirine o gün yaşananları şöyle anlattı:
“Ayetullah Humeyni’nin vefat ettiği dönemde ben üniversite öğrencisiydim ve ölümünü radyodan öğrendim. Cenazenin Tahran Musallası’na getirileceğini söylediler ve naaş, halkın ziyaret etmesi için buraya getirildi. Soğutmalı, vitrin şeklinde camları olan bir konteynere yerleştirilmişti. Halk sırayla gelip son görevini yerine getiriyordu. Biz de gittik, ancak aşırı kalabalıktan dolayı o an cenazeye yaklaşamadık. Daha sonra defin işlemi için Ayetullah Humeyni'nin naaşı halkın eşliğinde mezarlığa götürülmek üzere bir kamyona yerleştirildi.” Perverdeh, "Cenazenin yerleştirildiği kamyon yoğun kalabalık nedeniyle ilerleyemedi ve yaşanan izdiham nedeniyle tabut zarar görerek açıldı" dedi.
İzdiham sırasında Humeyni’nin kefeninin bir kısmının yırtıldığını belirten Perverdeh, helikopterin cenazeyi alarak izdiham yaşanan bölgeden uzaklaştırdığını ve Humeyni’nin tekrar kefenlenerek kalabalıktan uzak bir şekilde defnedildiğini aktardı.
Perverdeh, cenaze töreninin ardından dahi Tahran’da halkın bir hafta boyunca sokaklarda olduğunu ve hatta bazılarının Humeyni’nin naaşının bulunduğu konteynerin üzerine çıkmaya devam ettiğini belirtti.
Humeyni’nin kefeninin bir kısmının halk tarafından parçalanmasına ilişkin konuşan Perverdeh, tabuta dokunmanın veya tutmanın İran kültüründeki önemini şu sözlerle açıkladı:
“Bu anlayış İran toplumunda ve Şii kültüründe önemli bir yere sahip. Özellikle Ayetullah Humeyni toplum nezdinde önemli bir yere sahipti. Hem siyasi hem dini yönden oldukça önemliydi ve halk cenaze törenine katılıp tabuta veya cenazenin taşındığı kamyona dokunmayı kendisi için manevi bir görev sayıyordu. Herkes buna ulaşmak istediği için de izdiham yaşandı.”
Perverdeh, ABD-İsrail saldırılarında hayatını kaybeden İran’ın eski lideri Ali Hamaney için düzenlenecek cenaze töreninde benzer olayların yaşanıp yaşanmayacağına ilişkin ise, ülkenin dini ve siyasi önderlerinin cenazesinde artık bu tür olayların yaşanmadığını, tabutun korumasız şekilde halk arasında dolaştırılmadığını ve genellikle tırların içinde yüksek bir konumda tutulduğunu belirtti.
Yorumlar
Yorum yapabilmek için giriş yap veya üye ol